Jeżeli podejrzewasz, że krewny za granicą pozostawił majątek, część wstępnych sprawdzeń możesz wykonać samodzielnie i bezpłatnie. Istnieją publiczne wyszukiwarki nieodebranych środków oraz wykazy nieobjętych spadków. Nie każdy rejestr jest jednak otwarty, a za zaświadczenia, poszukiwanie testamentu lub dalsze czynności mogą być pobierane opłaty.
Stany Zjednoczone
Zacznij od oficjalnego przewodnika na portalu usa.gov, który kieruje do pozostałych zasobów. Następnie skorzystaj z katalogu stanowych programów na unclaimed.org i wyszukiwarki obejmującej wiele stanów na missingmoney.com.
Odrębnie działają rejestry poszczególnych stanów: kalifornijski claimit.ca.gov, nowojorski ouf.osc.ny.gov i podobne. Nie ma jednej ogólnokrajowej bazy, dlatego trzeba szukać w kilku miejscach.
Istnieją też wyszukiwarki specjalistyczne. Niewypłaconego wynagrodzenia szuka się przez Departament Pracy, świadczeń emerytalnych przez PBGC, a ubezpieczeń weteranów przez VA.
Ważna aktualizacja dla osób szukających skarbowych obligacji oszczędnościowych: narzędzie Treasury Hunt przestało działać 30 września 2025 roku. Jeżeli trafisz na instrukcję, która zaleca jego użycie, jest nieaktualna. Obecnie roszczenie składa się na odrębnym formularzu za pośrednictwem TreasuryDirect.
Kanada
Niepodjętych środków na rachunkach bankowych szuka się w rejestrze Banku Kanady. Własne bazy prowadzą także programy prowincji Alberta i Kolumbia Brytyjska.
Revenu Québec prowadzi rejestr szczególnie przydatny przy poszukiwaniach spadkowych: można w nim szukać również nieobjętych spadków, a nie tylko aktywów finansowych.
Wielka Brytania
W Anglii i Walii publiczny wykaz nieobjętych spadków prowadzi Bona Vacantia Division, z wyjątkami dotyczącymi księstw Lancaster i Kornwalii. Dla Szkocji i Irlandii Północnej właściwe są odrębne instytucje. Takie wykazy mogą być źródłem ogłoszeń typu „poszukiwani spadkobiercy w Polsce”; warto sprawdzić informację bezpośrednio w bezpłatnym urzędowym źródle.
| Kraj | Gdzie szukać | Co obejmuje |
|---|---|---|
| USA | usa.gov, unclaimed.org, missingmoney.com | Rachunki, świadczenia ubezpieczeniowe, dywidendy |
| USA, poszczególne stany | claimit.ca.gov, ouf.osc.ny.gov | Stanowe rejestry nieodebranego majątku |
| Kanada | Rejestr Banku Kanady | Niepodjęte środki na rachunkach bankowych |
| Quebec | Rejestr Revenu Québec | Odrębna kategoria nieobjętych spadków |
| Anglia i Walia — z wyjątkami terytorialnymi | Rządowa lista spadków bez spadkobierców | Publiczna, można sprawdzić samodzielnie |
| Państwa UE | Krajowe rejestry testamentów | Brak jednego wspólnego rejestru nieobjętych spadków dla całej UE |
Znalazło się pasujące nazwisko — co dalej
Sama zgodność nazwiska nie daje prawa do majątku. Następny krok to udowodnienie pokrewieństwa dokumentami: aktami urodzenia i małżeństwa, które potwierdzają powiązanie między Tobą a zmarłym.
Na tym etapie zwykle zaczynają się większe trudności. Potrzebne mogą być urzędowe odpisy, tłumaczenia, a zależnie od kraju i rodzaju dokumentu — apostille lub legalizacja. Nie zawsze są one wymagane: w UE część dokumentów stanu cywilnego korzysta ze zwolnień. Brakujące dokumenty trzeba odszukać lub odtworzyć, dlatego warto zacząć po uzyskaniu wiarygodnej informacji o możliwym spadku.
Ostrożnie z pośrednikami
- Jeżeli dany rejestr jest publiczny i bezpłatny, samodzielnie sprawdź nazwisko.
- Nie przelewaj pieniędzy z góry i nie podpisuj umowy o wynagrodzenie procentowe bez potwierdzenia informacji.
- Poproś o wskazanie konkretnego źródła informacji dotyczących Ciebie.
Legalnie działające firmy genealogiczne rzeczywiście poszukują spadkobierców. Zanim zlecisz usługę lub zgodzisz się na wynagrodzenie, zweryfikuj firmę, podstawę informacji oraz umowę, w tym koszty i moment ich powstania. Brak publicznego wpisu sam w sobie nie dowodzi oszustwa, a zasady odpłatności mogą wynikać z umowy.
Unia Europejska: brak wspólnego wykazu spadków, ale są rejestry testamentów
Warto od razu wyjaśnić jedno nieporozumienie. Ogólnoeuropejski rejestr nieobjętych spadków, podobny do amerykańskich programów, nie istnieje. Los spadków bez spadkobierców regulują przepisy każdego kraju osobno i nie ma wspólnej publicznej listy.
Działa natomiast europejska sieć rejestrów testamentów RERT, wspierająca wymianę informacji między rejestrami krajowymi. ARERT podaje, że sieć łączy czternaście rejestrów testamentów i pięć rejestrów europejskich poświadczeń spadkowych. Konwencja bazylejska z 1972 roku stanowi jeden z instrumentów współpracy w tej dziedzinie. Na stronie ARERT znajdują się kontakty i informacje o zasadach obowiązujących w poszczególnych krajach.
Zasady dostępu są różne i warto wiedzieć o tym z góry:
Niemcy. Centralny rejestr testamentów nie jest publiczną wyszukiwarką dla osób prywatnych. Po zawiadomieniu o zgonie uruchamia się procedura informowania właściwych instytucji o zarejestrowanych dokumentach. Dotyczy to testamentów notarialnych i dokumentów znajdujących się w urzędowym przechowaniu; prywatny testament przechowywany w domu może nie zostać w ten sposób odnaleziony.
Niderlandy. Informację z Centraal Testamentenregister można uzyskać bezpłatnie. Zapytanie online dotyczy osoby zmarłej po 30 września 1994 roku, która mieszkała i zmarła w Niderlandach, jeżeli nie potrzeba dokumentu z apostille. W innych przypadkach można złożyć wniosek e-mailem lub pocztą, dołączając dokument zgonu. Rejestr wskazuje istnienie testamentu i notariusza, a nie ujawnia jego treści każdemu.
Hiszpania. Zaświadczenie z rejestru rozrządzeń ostatniej woli można uzyskać nie wcześniej niż po piętnastu dniach roboczych od śmierci. Przed użyciem za granicą trzeba sprawdzić, czy wymagane są apostille, legalizacja lub tłumaczenie; nie należy zakładać identycznych wymogów w każdym państwie.
Włochy. Wniosek składa się do Ministerstwa Sprawiedliwości. Według publikowanej informacji urzędowej opłata za zaświadczenie z włoskiego rejestru wynosi 37,16 EUR, a za zaświadczenie z rejestru innego państwa będącego stroną konwencji — 50 EUR. Przed zapłatą sprawdź aktualną kwotę i tryb wniesienia opłaty.
Polska. Informacji z Notarialnego Rejestru Testamentów (NORT) szuka się za pośrednictwem notariusza, przedstawiając dokument potwierdzający śmierć. Rejestracja testamentu jest dobrowolna, więc brak wpisu nie dowodzi, że testament nie istnieje. W Austrii również należy skorzystać z właściwego notariusza lub organu prowadzącego postępowanie spadkowe; nie jest to publiczna wyszukiwarka.
Poza UE przydatnym narzędziem jest brytyjski wykaz Bona Vacantia Division dla Anglii i Walii, dostępny do samodzielnego sprawdzenia. Nie jest to jednak jeden rejestr wszystkich spadków w całej Wielkiej Brytanii.
Granice wyszukiwania: czego rejestry nie pokazują
Programy nieodebranego majątku, zwłaszcza amerykańskie, obejmują głównie aktywa finansowe: rachunki, świadczenia ubezpieczeniowe, dywidendy czy zawartość skrytek. Wykazy nieobjętych spadków to inna kategoria i mogą dotyczyć także majątku z nieruchomościami. Brak wyniku w wyszukiwarce nie zastępuje sprawdzenia postępowania spadkowego i właściwych rejestrów nieruchomości.
Rejestr nie daje pełnego obrazu sprawy: po zgłoszeniu się uprawnionego spadkobiercy lub zakończeniu sprawy wpis może zniknąć. Dochodzenie praw do majątku przejętego przez państwo zależy od miejscowych przepisów i terminów. Nie zawsze wymaga od razu sądu — przykładowo Bona Vacantia Division przyjmuje udokumentowane zgłoszenia w trybie administracyjnym.
Rejestr jest więc pierwszym krokiem, który odpowiada na pytanie: „czy jest powód, by szukać dalej?”. Nie odpowiada na pytanie: „czy otrzymam ten majątek?”.
Jeżeli znajdujesz się w takiej sytuacji, możesz skorzystać z bezpłatnej wstępnej pomocy prawnej organizacji pozarządowej „Historical Trace”. Prawnicy wolontariusze przeanalizują Twoją sytuację, przystępnie wyjaśnią przysługujące Ci prawa i przedstawią plan dalszych działań krok po kroku. Wypełnij krótki formularz zgłoszeniowy na naszej stronie, aby otrzymać poufną konsultację pro bono w ciągu jednego–dwóch dni roboczych. Organizacja nie świadczy płatnych usług i nie pobiera honorariów.



